Een groep Amsterdamse reclame- en mediabureaus roept deze week de gemeente Amsterdam op om fossiele reclame in de hele stad te stoppen. In een open brief vragen zij om een stadsbreed verbod op reclames voor fossiele brandstoffen, vliegreizen en auto’s op benzine of diesel. Het college van B en W en de gemeenteraad in de Stopera worden gevraagd snel te besluiten. Doel is om de klimaatdoelen van de hoofdstad te halen en verleiding in de openbare ruimte te verminderen.
Stadsbreed verbod op fossiele reclame
De brief is gericht aan wethouder Zita Pels (Duurzaamheid, op het moment van schrijven) en wethouder Melanie van der Horst (Verkeer en Openbare Ruimte, op het moment van schrijven). De bureaus stellen dat fossiele reclame niet past bij de ambities van de stad. Ze vragen de gemeente om duidelijke, uitvoerbare regels voor heel Amsterdam.
De oproep gaat verder dan alleen bushokjes en digitale schermen. Ook bij evenementen met een vergunning, zoals op het Museumplein, in het Westerpark en op de NDSM-werf, willen de opstellers geen fossiele uitingen meer zien. Volgens hen kan de gemeente dit regelen via vergunningseisen en contracten.
Campagnegroepen als Reclame Fossielvrij en Clean Creatives Nederland steunen de oproep. Zij voeren al langer actie in Amsterdam, onder meer in stadsdelen Centrum en West. De brief bundelt die druk nu richting het stadsbestuur.
Reclamebeleid openbare ruimte Amsterdam
De gemeente werkt aan een actualisatie van het reclamebeleid in de openbare ruimte. Dit beleid bepaalt wat wel en niet mag op abri’s, mupi’s en grote digitale schermen in buurten als De Pijp, Nieuw-West en Zuidoost. De uitvoering ligt bij de diensten voor Vergunningen, Toezicht en Handhaving en het team Buitenreclame.
Bij nieuwe concessies voor buitenreclame kan de gemeente voorwaarden aanscherpen. Denk aan een verbod op fossiele uitingen, maar ook aan regels voor licht en geluid op pleinen en kruispunten. Zo kan het stadsbestuur sturen op zowel klimaat als leefbaarheid.
Wethouders Pels en Van der Horst moeten de juridische ruimte en handhaving uitwerken. Het college van B en W weegt daarbij ook de financiële kant van concessies mee. De gemeenteraad beslist uiteindelijk over het aangepaste beleid in de Stopera.
Minder verleiding in de wijk
Voor bewoners betekent een verbod minder reclame voor goedkope vluchten en zware SUV’s in het straatbeeld. In drukke zones zoals de Kalverstraat, de Ferdinand Bolstraat en het Stadionplein kan dat de verleiding zichtbaar verminderen. De ruimte kan dan worden gebruikt voor culturele en sociale campagnes of lokale ondernemers.
Ook bij festivals en sportevenementen in de ArenA-omgeving in Zuidoost kan de gemeente voorwaarden stellen. Organisatoren die een vergunning aanvragen krijgen dan heldere regels over sponsors en uitingen. Dat maakt het beleid leesbaar en voorspelbaar voor iedereen.
Ondernemers en horeca in buurten als Oost en Noord vragen vooral om duidelijkheid. Zij willen ruim op tijd weten welke visuele uitingen nog mogen. Heldere communicatie en overgangstermijnen helpen daarbij.
Eerder verbod in de metro
Amsterdam zette al een stap in 2021 met een verbod op fossiele reclame in de metro. Dat gebeurde op GVB-locaties en gemeentelijke dragers. De huidige oproep wil die lijn doortrekken naar de rest van de stad.
Handhaving is een aandachtspunt, zeker bij private gevels en landelijke campagnes. De gemeente kan vooral sturen op eigen eigendommen, concessies en vergunningen. Voor andere locaties zijn afspraken met exploitanten en vastgoedeigenaren nodig.
De bureaus zien de metrobeslissing als bewijs dat het kan. Uitbreiding naar bushokjes, lichtmasten en digitale schermen ligt volgens hen voor de hand. Zo ontstaat één set regels voor heel Amsterdam.
Sinds 2021 geldt al een verbod op fossiele reclames in de Amsterdamse metro.
Gevolgen voor ondernemers en events
Exploitanten als JCDecaux en Clear Channel moeten rekening houden met aangepaste contractvoorwaarden. Minder fossiele opdrachten kan inkomsten drukken, maar ruimte geven aan andere adverteerders. Denk aan culturele instellingen, duurzame mobiliteit en campagnes van de gemeente.
Voor creatieve bureaus in Amsterdam verschuift de markt naar elektrisch vervoer, openbaar vervoer en deelmobiliteit. GVB en de fiets blijven sleutelwoorden voor duurzaam vervoer in de stad. De oproep past bij die verschuiving.
Evenementenorganisatoren in stadsdelen Zuid en Nieuw-West vragen om heldere termijnen. Met een overgangsperiode kunnen bestaande sponsorcontracten netjes aflopen. De gemeente zegt de praktische gevolgen mee te nemen bij de uitwerking, op het moment van schrijven.
Raadsdebat in de Stopera
De gemeenteraad bespreekt de aanscherping van het reclamebeleid de komende weken. Raadsleden zullen de balans zoeken tussen klimaataanpak, juridische houdbaarheid en inkomsten uit concessies. Het debat vindt plaats in de Stopera, waar ook insprekers uit de sector welkom zijn.
Het college licht toe hoe het verbod zich verhoudt tot landelijke en Europese regels. Juridisch sluitwerk moet voorkomen dat regels sneuvelen bij de rechter. Heldere definities van “fossiele reclame” zijn daarbij essentieel.
Bewoners kunnen tot de besluitvorming reageren via stadsdeelcommissies en online consultatie. De gemeente publiceert daarna de definitieve regels en ingangsdatum. Tot die tijd blijft het bestaande beleid van kracht.