Amsterdam kent op dit moment geen aansluitstop voor nieuwe of zwaardere stroomaansluitingen. Wel geldt in de stad een wachtlijst voor een zwaardere stroomaansluiting bij netbeheerder Liander. Bedrijven en bewoners kunnen dus nog aanvragen doen, maar krijgen niet altijd direct extra vermogen. De reden is netcongestie: delen van het elektriciteitsnet zitten vol door snel groeiend stroomgebruik.
Liander hanteert wachtlijst voor zwaardere aansluiting
Liander verwerkt aanvragen in Amsterdam, maar niet elke zwaardere aansluiting is meteen mogelijk. Het gaat vaak om een upgrade van bijvoorbeeld 1-fase naar 3-fase of meer ampère, nodig voor laadpalen, warmtepompen of zwaardere keukenapparatuur. De wachttijd verschilt per adres en type aansluiting. Op het moment van schrijven is een planning pas te geven na technisch onderzoek door de netbeheerder.
Een zwaardere stroomaansluiting betekent dat er meer vermogen naar een pand kan, uitgedrukt in ampère. Daarvoor moet er ruimte zijn op het wijknet en soms aanpassingen in de straat of nabijgelegen transformatorhuisjes. Als er geen capaciteit is, moet Liander eerst kabels en stations verzwaren. Dat zijn werkzaamheden die voorbereiding, vergunningen en afstemming met de omgeving vragen.
Voor grootverbruikers, zoals grotere winkels of bedrijven, gelden aparte aansluitnormen en vaak langere doorlooptijden. Bij kleinverbruikers, zoals huishoudens, speelt vooral de vraag naar 3-fase voor elektrisch koken en snelladen. Ook Verenigingen van Eigenaars (VvE’s) die gezamenlijk laadpunten willen plaatsen, merken de krapte. Hierdoor schuiven projecten soms naar achteren.
Geen aansluitstop zoals Utrecht invoerde
In Utrecht is onlangs een tijdelijke aansluitstop aangekondigd voor zwaardere aansluitingen op delen van het net. In Amsterdam is zo’n algemene stop er niet. Aanvragen worden hier nog aangenomen, maar plaatsing of verzwaring kan pas als er ruimte is. Het praktische verschil voor aanvragers is dus vooral de vorm: geen verbod, wel wachten.
De oorzaak is in beide steden vergelijkbaar: snelle elektrificatie van vervoer en warmte, meer datagebruik en groei van de stad. Daardoor stijgt de vraag naar stroom sneller dan het net kan meegroeien. Verzwaren kost jaren omdat straten open moeten en stations worden uitgebreid. Tussentijds is slim omgaan met schaarse capaciteit nodig.
Voor Amsterdammers betekent dit dat plannen doorgaan, maar niet altijd op het gewenste moment. Bedrijven en bewoners doen er goed aan om vroegtijdig te checken wat op hun adres kan. Liander publiceert een capaciteitskaart en geeft per aanvraag een indicatie. Die indicatie is niet definitief en kan wijzigen door werkzaamheden of extra aanvragen in de buurt.
Gevolgen voor Amsterdamse ondernemers en bewoners
Horeca, bakkers, garages en supermarkten die willen uitbreiden, kunnen later live gaan met nieuwe apparatuur. Een zwaardere aansluiting is nodig voor piekverbruik, bijvoorbeeld bij ovens of koelinstallaties. Zonder extra vermogen moet een ondernemer soms kiezen: apparaten niet tegelijk aan of een tijdelijke oplossing met energiemanagement. Dat vraagt extra planning en mogelijk extra kosten.
Bewoners die overstappen op elektrisch koken of een warmtepomp willen plaatsen, hebben vaak 3-fase stroom nodig. Als die upgrade niet direct kan, blijft de installatie beperkt of moet zij later worden ingeregeld. Ook thuisladen van een elektrische auto kan trager gaan bij minder vermogen. Dit is vooral merkbaar in flats en VvE’s met meerdere laadpunten.
Projecten van VvE’s en mkb-bedrijven lopen aan tegen wachttijden, maar kunnen intussen wel voorbereiden. Denk aan het aanleggen van kabelgoten, het plaatsen van laadinfrastructuur met load balancing en het aanvragen van offertes. Zo kan de aansluiting sneller worden gerealiseerd zodra er ruimte op het net is. Goede afstemming met installateurs voorkomt dubbel werk.
Gemeente Amsterdam werkt aan netoplossingen
De gemeente Amsterdam overlegt met Liander en TenneT over versnelling van netverzwaring en slim gebruik van het bestaande net. Netcongestie is de situatie waarin het elektriciteitsnet tijdelijk te weinig ruimte heeft voor nieuwe of zwaardere aansluitingen. De gemeente zet in op maatregelen zoals slim laden bij laadpalen en betere planning bij bouwprojecten. Daarmee moet de schaarse capaciteit eerlijk en doelmatig worden verdeeld.
Bij vergunningen en herinrichtingen van straten wordt gekeken naar ruimte voor kabels en transformatorhuisjes. Dit voorkomt dat de weg later nog eens open moet. Ook zoekt de stad naar kansen om werkzaamheden te bundelen, zodat overlast voor buurtbewoners beperkt blijft. Zulke gebiedsgerichte aanpak helpt om sneller capaciteit vrij te maken.
De portefeuillehouders binnen het college zijn onder meer verantwoordelijk voor Duurzaamheid en Economische Zaken. Zij volgen de impact op woningbouw, de energietransitie en het lokale mkb. Concrete planningen voor uitbreidingen worden door Liander en TenneT bekendgemaakt zodra die zeker zijn. Op het moment van schrijven is duidelijk dat verschillende projecten meerjarig zijn.
Aanvragers in Amsterdam: dit kun je doen
Dien aanvragen vroeg in, ook als je verbouwing of uitbreiding pas later start. Hoe eerder Liander weet wat er nodig is, hoe beter de planning kan aansluiten. Bespreek met je installateur of energiemanagement helpt, zoals load balancing bij laadpunten of het spreiden van verbruik. Soms voorkomt dat een directe verzwaring.
Inventariseer de echte piekvraag in kilowatt en kijk of apparaten niet tegelijk hoeven te draaien. Tijdschakeling of slim laden kan veel schelen bij beperkte capaciteit. Voor VvE’s loont een gezamenlijk plan met fases: eerst bekabeling en laadplekken gereedmaken, later het vermogen opschalen. Dat houdt de kosten beheersbaar.
Controleer de status per locatie via de openbare informatie van de netbeheerder. Vraag bij meerdere aanbieders offertes op voor installatiewerk en energiemanagementsystemen. Leg afspraken met je installateur vast, inclusief wat er gebeurt als de netverzwaring later komt. Zo voorkom je vertraging op het laatste moment.
Uitrol verzwaring duurt meerdere jaren
Het uitbreiden van het elektriciteitsnet in de hoofdstad is een meerjarenopgave. Nieuwe kabels, zwaardere stations en digitale sturing vergen veel voorbereiding en uitvoering. Daarom blijven wachttijden voor zwaardere stroomaansluitingen in delen van de stad voorlopig bestaan. Intussen worden waar mogelijk tijdelijke en slimme oplossingen ingezet.
Amsterdammers krijgen zo stap voor stap meer ruimte op het net. Eerst op plekken waar de nood het hoogst is en waar veel gebruikers tegelijk profiteren. Denk aan bedrijventerreinen en wijken met veel laadbehoefte. Daarna volgen andere straten en buurten, afhankelijk van planning en vergunningen.
Wie nu in actie komt, is straks sneller aan de beurt. Een complete en tijdige aanvraag voorkomt extra rondes. En een plan dat rekening houdt met piekmomenten kan soms al eerder starten. Met die combinatie blijft de stad vooruitgaan, ondanks de krapte op het stroomnet.